Historic Lotfi House

خانه تاریخی لطفی دامغان یکی از زیباترین و کامل‌ترین نمونه‌های معماری مسکونی دوره قاجاریه در استان سمنان است. این بنای ارزشمند با دارا بودن بخش‌های متنوع شامل حیاط بیرونی، حیاط‌های اندرونی متعدد، خانه مستخدمین، اصطبل و آب‌انبار، نمادی برجسته از سبک زندگی و الگوی ساخت خانه‌های اعیانی قاجار در فلات مرکزی ایران به شمار می‌رود.

ورودی اصلی، هشتی و حیاط بیرونی

ورودی بالا محله و آجرکاری زیبا: ورودی اصلی بنا از سمت بالا محله قرار دارد. این ورودی با آجرکاری‌های تزیینی و دو طاق‌نما در طرفین که بالای آن‌ها دو طاقچه مربع شکل به چشم می‌خورد آراسته شده است.

هشتی با طاق گهواره‌ای: در پشت درب ورودی، هشتی زیبایی واقع شده که دارای طاق‌نماهایی با طاق گهواره‌ای است. راهرویی با دو پله از داخل یکی از این طاق‌نماها به حیاط راه می‌یابد.

اتاق ورودی و ارتباط با خانه صدیق: پس از ورود به حیاط، اتصالی میان این خانه و خانه تاریخی صدیق وجود داشته که در درب مربوط به آن مسدود شده است.

معماری ساختمان دو طبقه و اتاق پنج‌دری

ساختمان دو طبقه و زیرزمین: روبه‌روی ورودی حیاط، ساختمان اصلی در دو طبقه ساخته شده که طبقه اول آن زیرزمین بنا را تشکیل می‌دهد.

ایوان با ستون‌ها و سرستون‌های گچ‌بری: طبقه دوم با ۵ پله از طبقه اول جدا می‌شود و دارای ایوانی باشکوه با چهار ستون گچی و سرستون‌های گچ‌بری‌شده بسیار زیباست.

اتاق پنج‌دری و شاه‌نشین: در انتهای ایوان سه اتاق قرار دارد؛ اتاق وسط که «پنج‌دری» نامیده می‌شود از سایر اتاق‌ها وسیع‌تر بوده و مرکز تجمعات خانوادگی محسوب می‌شده است.

حیاط‌های اندرونی، اصطبل شش‌گنبد و آب‌انبار

اصطبل با سقف‌های شش‌گنبدی: در کنار حیاط اندرونی اصلی، اصطبلی با سقف‌های گنبدی متشکل از ۶ گنبد کوچک قرار دارد که معماری بی‌نظیری دارد.

ارتباط زیرزمینی و خانه مستخدمین: دسترسی به حیاط اندرونی از طریق محل مستخدمین در زیرزمین و هشتی اندرونی صورت می‌گیرد. بخش مستخدمین خود دارای اتاق و حیاط مستقل است.

حیاط اندرونی دوم و آب‌انبار: در پشت دیوار ورودی، حیاط اندرونی دیگری شامل حیاط، آب‌انبار و اتاق قرار دارد که با ۳ پله به آن راه پیدا می‌کنیم. حیاط‌های اندرونی با دربی در هشتی به یکدیگر مرتبط می‌شوند.